fbpx

Bartłomiej Achler

adwokat

Jestem prawnikiem branży medycznej. Zabezpieczam prawne interesy podmiotów leczniczych i przedstawicieli zawodów medycznych.
[Więcej >>>]

Skontaktuj się

Elektroniczna zgoda na leczenie. Czy podpis na tablecie wystarczy?

Bartlomiej Achler08 czerwca 202010 komentarzy

podpis pacjenta na tablecieOprogramowanie do prowadzenia gabinetu to już w zasadzie „must have”. Jeżeli prowadzisz swój gabinet to zapewne albo już taki program już masz, albo wkrótce go kupisz.

I to jest oczywiście słuszny kierunek. Doceniam każde rozwiązanie ułatwiające prowadzenie biznesu moim klientom. Systemy do prowadzenia gabinetów mają przecież mnóstwo ułatwiających życie funkcjonalności. Rejestracja, przebieg wizyty, uproszczona obsługa pacjenta, rozliczenia…

Generalnie – super sprawa. I piszę to bez cienia ironii.

Skuteczna zgoda na leczenie

Problem  jednak w tym, że program do prowadzenia gabinetu nie uwolni Cię od wszystkich ryzyk i obowiązków formalnoprawnych, jakie na Tobie ciążą.

Jednym z takich obowiązków jest skuteczne uzyskanie zgody na leczenie. Jak wiesz, jest to kluczowy element w procesie obsługi pacjenta. Jeżeli chcesz spać spokojnie, nie obawiając się ryzyka procesu o naruszenie praw pacjenta, czy interwencji Rzecznika Praw Pacjenta, to nie możesz tej kwestii lekceważyć.

Jeżeli więc pacjenci w Twoim gabinecie lub przychodni podpisują się „elektronicznie”, to musisz wiedzieć, że…

… podpis pacjenta na tablecie nie zawsze wystarczy

Zazwyczaj oczywiście wystarczy zgoda ustna lub tzw. zgoda dorozumiana. Wówczas problemu nie ma.

W pewnych przypadkach prawo wymaga jednak uzyskania od pacjenta zgody na leczenie w formie pisemnej. Dotyczy to:

  • wszystkich zabiegów operacyjnych;
  • metod diagnostycznych i leczniczych stwarzających podwyższone ryzyko dla pacjenta.

Jeżeli więc prowadzisz np. gabinet stomatologiczny, pisemną zgodę musisz uzyskać na wszystkie zabiegi chirurgiczne, czy choćby leczenie kanałowe, nie mówiąc już o protetyce. Oczywiście to, czy zabieg stwarza podwyższone ryzyko, czy nie, zawsze warto oceniać w odniesieniu do konkretnego świadczenia.

W praktyce spora grupa placówek ignoruje wymóg uzyskania zgody pisemnej na świadczenia o podwyższonym ryzyku. ja jednak zakładam, że skoro zaglądasz na mój blog, to zaliczasz się do świadomych przedsiębiorców i chcesz swoją działalność prowadzić bezpiecznie i bez zbędnego ryzyka.

O jakim ryzyku mowa? Zajrzyj tutaj.

Czy elektroniczna zgoda na leczenie jest skuteczna?

Zgodnie z obowiązującymi przepisami tylko kwalifikowany podpis elektroniczny jest równoważny z formą pisemną. Nie dotyczy to więc np. parafki wykonanej rysikiem na ekranie tabletu.

W każdym więc przypadku, gdy musisz odebrać od pacjenta odebrać zgodę pisemną, w zasadzie powinieneś to robić  „tradycyjnie”. Innymi słowy –  powinieneś odebrać zgodę na papierze.

Na szczęście są wyjątki. Choć niezbyt liczne

Jak pacjent może wyrazić zgodę w formie elektronicznej?

Zamiast tradycyjnego, pisemnego podpisu na formularzu zgody na udzielanie świadczeń zdrowotnych pacjent może:

  • złożyć kwalifikowany podpis elektroniczny;
  • wyrazić zgodę za pośrednictwem Internetowego Konta Pacjenta;
  • złożyć podpis osobisty (zaawansowany podpis elektroniczny weryfikowany za pomocą certyfikatu podpisu osobistego)

W innych przypadkach pozostaje Ci już tylko odebranie zgody na papierze, podpisanej własnoręcznie przez pacjenta (lub jego przedstawiciela ustawowego).

Tam, gdzie prawo wymaga od Ciebie uzyskania zgody na piśmie, sam podpis pacjenta na tablecie nie wystarczy.

Skutki wadliwej zgody pacjenta

Piszę o tym z jednego powodu. W przypadku ewentualnego procesu – to na Tobie będzie ciążył obowiązek wykazania, że skutecznie odebrałeś zgodę na udzielanie świadczeń. Jeżeli pacjent zgodę zakwestionuje (a wierz mi – nie jest to rzadkie), a Ty nie zdołasz wykazać, że zgoda była skutecznie udzielona, to możesz mieć problem.

Tym bardziej, że sąd może uznać za niedopuszczalne np. przesłuchiwanie świadków, którzy mogliby potwierdzić, że pacjent zgodę skutecznie wyraził.

Naruszenie prawa pacjenta do uświadomionej zgody na leczenie może cię natomiast kosztować od kilku do kilkudziesięciu tysięcy złotych. I to nawet wówczas, gdy leczenie było zgodne z aktualną wiedzą medyczną.

Sprawdź więc, czy robisz to dobrze. Zanim będzie za późno 🙂

Photo by Kate Trysh on Unsplash

W czym mogę Ci pomóc?

Na blogu jest wiele artykułów, w których dzielę się swoją wiedzą bezpłatnie.

Jeżeli potrzebujesz indywidualnej płatnej pomocy prawnej, to zapraszam Cię do kontaktu.

Przedstaw mi swój problem, a ja zaproponuję, co możemy wspólnie w tej sprawie zrobić i ile będzie kosztować moja praca.

Bartłomiej Achler

    Administratorem Twoich danych osobowych wskazanych w formularzu jest Bartłomiej Achler prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "ACHLER Kancelaria adwokacka Bartłomiej Achler", 00-891 Warszawa, ul. Chłodna 22a lok. 9/10. Przetwarzamy Twoje dane wyłącznie w zakresie oraz w celu udzielenia odpowiedzi na pytanie zawarte w formularzu kontaktowym (podstawa przetwarzania danych to realizacja prawnie uzasadnionych interesów administratora w postaci komunikacji z czytelnikami bloga). Twoje dane wskazane w formularzu kontaktowym będą przetwarzane przez okres niezbędny do udzielenia Ci odpowiedzi.
    Podanie przez Ciebie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do tego, żeby odpowiedzieć na Twoje pytanie. Masz prawo do żądania dostępu do swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, a także do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania, prawo do przenoszenia swoich danych.
    Pozostałe informacje dotyczące ochrony Twoich danych osobowych znajdują się w Polityce Prywatności. W sprawach spornych przysługuje Ci prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

    { 10 komentarze… przeczytaj je poniżej albo dodaj swój }

    Wojciech 25 października, 2020 o 12:32

    Dzień dobry 🙂

    Czy ankieta wstępna, dane osobowe itp. może być podpisana na tablecie?

    Pozdrawiam
    Wojciech Fąferko

    Odpowiedz

    Bartlomiej Achler 29 października, 2020 o 15:59

    Panie Wojciechu,
    jak najbardziej. Tutaj nie jest wymagana forma pisemna.
    Pozdrawiam

    Odpowiedz

    Andrzej 5 stycznia, 2021 o 14:36

    Dzień dobry

    Zaskoczyło mnie w Pana artykule stwierdzenie, iż „pacjent może wyrazić zgodę w formie elektronicznej przez internetowe konto pacjenta”. Szukam takiej możliwości i proszę mi uwierzyć, iż nie mogę znaleźć takiej funkcjonalności. W uprawnieniach (bo jest to jedyny dział gdzie można to realizować) widzę następujące moduły:
    Upoważnij bliską osobę do przeglądania Twoich danych,
    Udostępnij dane lekarzowi, pielęgniarce lub farmaceucie,
    Zgódź się na udzielenie informacji o Twoim zdrowiu,
    więc …… nie w nich mowy o zgodach ….. Czy jest Pan w stanie to uściślić? Co Pan miał na myśli? Chyba, że źle szukam. 🙁
    Jak Pan wie, iż weszło w życie Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 kwietnia 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania, które tak naprawdę nic nie mówi. Jak praktycznie realizować EDM. Jak pacjent ma popisać dokument w postaci elektronicznej, jak prowadzić EDM, jak zabezpieczyć, itp. Kolejny wielki bałagan.

    Odpowiedz

    Bartlomiej Achler 5 stycznia, 2021 o 19:46

    Dzień dobry Panie Andrzeju,
    Cóż, prawdę mówiąc pisząc artykuł opierałem się wyłącznie na przepisach i zakładałem optymistycznie, że MZ za nimi nadąży i umożliwi faktycznie taką możliwość. Obecnie sytuacja jest jednak taka, że w IKP nie ma póki co takiej funkcjonalności. Pisałem nawet do CEZ z prośbą o udzielenie informacji co do wyrażania zgód za pośrednictwem IKP. Odpowiedź dostałem następującą:
    „Dzień dobry,
    W Internetowym Koncie Pacjenta obecnie nie ma takiej możliwości
    Pragnę zaznaczyć, że IKP jest ciągle rozbudowywane o nowe funkcjonalności dlatego prosimy o cierpliwość.”

    Zatem uzbrajamy się w cierpliwość 🙂
    Dziękuję za komentarz i pozdrawiam serdecznie

    Odpowiedz

    Patrycja 12 stycznia, 2021 o 19:22

    Dzień dobry,

    zgadzam się z Pana opinią, że bezpieczniejszym rozwiązaniem jest przechowywanie formularza zgody w formie papierowej, ale jak to połączyć z nowym rozporządzeniem, które przewiduje brak możliwości przechowywania dokumentu wchodzącego w skład dokumentacji medycznej jednocześnie w obu formach? Wtedy formularze zgody przechowujemy w papierze, a resztę elektronicznie czy w tym przypadku można też podpisane formularze zeskanować do systemu?

    Z góry dziękuję za odpowiedź i pozdrawiam serdecznie

    Odpowiedz

    Bartlomiej Achler 3 lutego, 2021 o 09:28

    Dzień dobry Pani Patrycjo,
    Dokładnie tak, jak Pani napisała – zgody papierowe możemy (a nawet powinniśmy) przechowywać osobno, jak dotychczas. Nie ma obowiązku ich skanowania. Możemy je oczywiście zdigitalizować ale trzeba zachować pewien szczególny tryb. Pisałem o nim tutaj https://www.prawodlazdrowia.pl/skanowanie-dokumentacji-medycznej/
    Pozdrawiam serdecznie

    Odpowiedz

    Andrzej 19 stycznia, 2021 o 09:54

    Witam

    Dziękuję Panie Bartłomieju za odpowiedź. Uważam, iż CEZ dużo pisze, dużo zapowiada ale zawsze należy to sprawdzać 🙂
    Odpowiadając Pni Patrycji, jeśli mogę się wtrącić :-), skan jest obowiązkowy z jednoczesnym załączeniem do EDM pacjenta. Ostatnio czytałem stanowisko NIL odnośnie obowiązku EDM. Jest na stronach NIL. Uważam, iż nie mają racji. W rozporządzeniu wyraźnie jest napisane, iż dokumentacja prowadzona jest w postaci elektronicznej. „Dokumentacja może być prowadzona w postaci papierowej, jeżeli przepis rozporządzenia tak stanowi lub warunki
    organizacyjno-techniczne uniemożliwiają prowadzenie dokumentacji w postaci elektronicznej”. Uważam, iż jeśli szybciej przejdziemy na wersję elektroniczną EDM tym lepiej. Nie ma już od tego odwrotu. Natomiast inną sprawą jest w jaki sposób jest to wdrażane (organizacyjnie i technicznie). A tu jest ……. !!!!! :-)) Bez komentarza.
    Andrzej

    Odpowiedz

    Bartlomiej Achler 3 lutego, 2021 o 09:30

    Panie Andrzeju, również jestem wielkim zwolennikiem cyfryzacji. Byle z głową 🙂
    Pozdrawiam serdecznie

    Odpowiedz

    Bartłomiej 5 lutego, 2021 o 13:41

    Panie Bartłomieju,

    a jakie jest Pana stanowisko ws. podpisu na dokumentach typu Karta Badania Profilaktycznego (dokument u lekarza Medycyny Pacy). Wzór „ministerialny” przewiduje w takim przypadku na końcu Kary podpis zarówno lekarza odpowiedzialnego za badanie przedmiotowe jak i pacjenta, który poświadcza ze zrozumiał pytania zadawane przez lekarza. Uprzedzę, że ustawodawcy wymaga prowadzenie tej dokumentacji w formie elektronicznej 🙂

    Odpowiedz

    Bartlomiej Achler 6 lutego, 2021 o 14:00

    Cóż, moje podejście jest takie, że, jeżeli przepisy nie wymagają wprost formy pisemnej, to podpis może zostać złożony w każdej formie dokumentowej – czyli każdej umożliwiającej identyfikację podpisującego. Nie musi to być więc forma pisemna, ani podpis kwalifikowany. Moim zdaniem dotyczy to również karty badania profilaktycznego – z przepisów nie wynika wymóg pisemnego podpisu.
    Pozdrawiam serdecznie 🙂

    Odpowiedz

    Dodaj komentarz

    Wyrażając swoją opinię w powyższym formularzu wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Bartłomiej Achler prowadzący działalność gospodarczą pod firmą ACHLER Kancelaria adwokacka Bartłomiej Achler Twoich danych osobowych w celach ekspozycji treści komentarza zgodnie z zasadami ochrony danych osobowych wyrażonymi w Polityce Prywatności

    Administratorem danych osobowych jest Bartłomiej Achler prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Kancelaria adwokacka Bartłomiej Achler z siedzibą w Warszawie.

    Kontakt z Administratorem jest możliwy pod adresem bartlomiej.achler@prawodlazdrowia.pl.

    Pozostałe informacje dotyczące ochrony Twoich danych osobowych w tym w szczególności prawo dostępu, aktualizacji tych danych, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia danych oraz wniesienia sprzeciwu na dalsze ich przetwarzanie znajdują się w tutejszej Polityce Prywatności. W sprawach spornych przysługuje Tobie prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

    Poprzedni wpis:

    Następny wpis: